Nedir?

Yirmi yaş dişleri, ağızda en son çıkan daimî dişlerdir. Genellikle ergenliğin son yıllarında veya yirmili yaşlarda çıkar. Bazı kişilerde dörtten az yirmi yaş dişi vardır, bazılarında ise hiç oluşmaz. Yirmi yaş dişi çekimi, diş çekimi ve cerrahi işlemler sayfasında ele alınan çekim işlemlerinin bir türüdür.

Gömülü yirmi yaş dişi nedir?

Çenede dişin tam olarak çıkmasına yetecek yer bulunmadığında diş gömülü kalır. Böyle bir diş tamamen diş etinin ya da çene kemiğinin altında kalabileceği gibi yalnızca kısmen de çıkabilir. Kısmen çıkmış bir dişi fırçalayarak temizlemek güçtür; çevresinde kolayca yiyecek artığı ve bakteri birikebilir.

Yirmi yaş dişi neden çekilebilir?

Dişin çevresi sık sık iltihaplanıyor ya da enfekte oluyorsa, diş ağrıya yol açıyorsa, onarılamayacak durumda bir çürüğü varsa, komşu dişe zarar veriyorsa ya da ortodontik tedavi gibi daha kapsamlı bir tedavi planının parçası olarak çıkarılması gerekiyorsa diş hekiminiz çekim önerebilir.

Her yirmi yaş dişi çekilmek zorunda mı?

Hayır. Tamamen çıkmış, sağlıklı ve rahatça temizlenebilen bir yirmi yaş dişinin çekilmesi gerekmeyebilir. Diş hekiminiz bu dişi düzenli kontrollerde takip edebilir ve her iki seçeneğin gerekçelerini size açıklar.

Kimler için uygun olabilir?

Diş hekiminiz şu durumlarda yirmi yaş dişi çekimini değerlendirebilir:

  • yirmi yaş dişinin çevresinde ağrı ya da şişlik varsa
  • yirmi yaş dişi kısmen çıkmışsa ve çevresindeki diş eti tekrarlayan şekilde iltihaplanıyorsa
  • yirmi yaş dişinde ya da yanındaki dişte çürük oluşmuşsa
  • yirmi yaş dişi diğer dişlere baskı yapıyorsa veya bölgede bir kistle ilişkiliyse

Bazı genel sağlık sorunları ve kan sulandırıcılar gibi kimi ilaçlar cerrahi işlemi ve iyileşme sürecini etkileyebilir. Genel sağlık durumunuzu ve düzenli kullandığınız ilaçları diş hekiminize mutlaka bildirin. Diş hekiminiz bu durumu muayenede değerlendirir.

Süreç nasıl işler?

  1. Muayene ve görüntüleme. Diş hekiminiz ağzınızı muayene eder; dişin konumunu, kök yapısını ve sinirler gibi komşu anatomik yapıları değerlendirmek için röntgen çeker, bazı durumlarda ise üç boyutlu görüntüleme (tomografi) ister.
  2. Bilgilendirme ve planlama. Diş hekiminiz muayene bulgularını, yapılacak işlemi, olası riskleri ve dişi takip etmek de dâhil tüm alternatifleri anlatır.
  3. İşlem. Diş hekiminiz işlem başlamadan önce neler hissedebileceğinizi ve sizi nelerin beklediğini anlatır, ardından dişi çeker. Diş gömülüyse diş etinin açılması ve dişin küçük parçalar hâlinde çıkarılması gerekebilir; işlem sonunda bölgeye dikiş atılabilir.
  4. İşlem sonrası bakım önerileri. Diş hekiminiz çekim bölgesine nasıl özen göstereceğinizi açıklar ve bakım önerilerini paylaşır.
  5. İyileşme ve kontrol. Diş hekiminiz iyileşmeyi değerlendirmek veya atılan dikişleri kontrol edip almak için bir kontrol randevusu planlayabilir.

Kaç randevu gerekeceği tedavi planınıza bağlıdır. Diş hekiminiz muayeneden sonra tahmini randevu sayısını paylaşır.

Olası riskler ve dikkat edilecekler

Her diş tedavisinin olası riskleri vardır. Diş hekiminiz, karar vermenizden önce sizin durumunuz için geçerli olan riskleri açıklar.

  • Çekimden sonraki birkaç gün ağrı, şişlik, morarma ve ağzı açmada kısıtlılık sık görülür.
  • Diş çekildikten sonra bir süre sızıntı şeklinde kanama devam edebilir.
  • Çekim bölgesinde enfeksiyon gelişebilir.
  • Kuru soket (alveolit): Çekim boşluğunda oluşan kan pıhtısı yerinden çıkabilir veya bozulabilir; bu durum ağrılıdır. Sigara kullanımı bu riski artırabilir.
  • Dişe yakın geçen bir sinir işlemden etkilenebilir. Bu durum dudakta, çenede veya dilde uyuşukluk, karıncalanma ya da his değişikliğine yol açabilir. Genellikle geçicidir, ancak bazı durumlarda daha uzun sürebilir. Çekim öncesi yapılan görüntüleme, diş hekiminizin sinirin köklerle yakınlığını değerlendirmesine yardımcı olur.
  • Üst çenedeki yirmi yaş dişlerinin çekiminde sinüs boşluğu etkilenebilir. Komşu dişler veya mevcut dolgular da işlemden etkilenebilir.
  • Alternatifler arasında dişi çekmeden düzenli takip etmek, çevresini temizlemek ya da mevcut enfeksiyonu ilaç ve yerel bakımla kontrol altına almak yer alır. Diş hekiminiz, hiçbir işlem yapılmaması da dâhil olmak üzere tüm seçeneklerin yararlarını ve sınırlarını size anlatır.

Tedaviden sonra

Diş hekiminiz işlem sonrası bakım için size önerilerde bulunur. Bu öneriler genellikle çekim bölgesini nasıl temiz tutacağınızı, neler yiyip içebileceğinizi ve nelerden kaçınmanız gerektiğini içerir. Bu tavsiyelere uymanız ve kontrol randevunuza gelmeniz önemlidir. Aklınıza takılan bir soru olursa, kanama durmazsa, şişlik artarsa, ağrı ilk birkaç günden sonra hafiflemek yerine şiddetlenirse ya da ateşiniz çıkarsa bizimle iletişime geçin. Durduramadığınız şiddetli bir kanama olursa 112’yi arayın.

Sık sorulan sorular

Yirmi yaş dişlerimi çektirmek zorunda mıyım?

Her zaman değil. Diş hekiminiz çekimi genellikle diş sorun yarattığında ya da ileride sorun çıkarma olasılığı bulunduğunda önerir. Sağlıklı, tam çıkmış ve kolayca temizlenebilen yirmi yaş dişlerinin yalnızca düzenli kontrollerde izlenmesi yeterli olabilir.

Tedavi sırasında neler hissedebilirim?

Diş hekiminiz, işlem başlamadan önce neler hissedebileceğinizi ve sizi nelerin beklediğini anlatır.

İyileşme ne kadar sürer?

İyileşme süresi kişiden kişiye ve dişin çenedeki konumuna göre değişir. Diş hekiminiz kendi durumunuzda sizi nelerin beklediğini açıklar.

Kuru soket nedir?

Kuru soket (alveolit), çekim boşluğunda oluşan koruyucu kan pıhtısının yara iyileşmeden önce yerinden çıkması veya bozulmasıyla ortaya çıkan bir durumdur. Çoğunlukla çekimden birkaç gün sonra başlayan belirgin bir ağrıya yol açar. Böyle bir durum fark ederseniz bizimle iletişime geçin.

Çekim bir siniri etkileyebilir mi?

Bazı durumlarda evet. Alt çenedeki yirmi yaş dişlerinin kökleri, alt dudağa ve çeneye duyu veren sinire yakın olabilir. Diş hekiminiz çekim öncesinde bu yakınlığı görüntülemeyle değerlendirir ve sizin dişiniz için geçerli olan riski açıklar.

Çekimden önce ilaçlarımı bırakmalı mıyım?

Tıp hekiminiz veya diş hekiminiz özellikle belirtmedikçe düzenli kullandığınız hiçbir ilacı kendi başınıza bırakmayın. Kullandığınız tüm ilaçları muayene sırasında diş hekiminize bildirin.

Sonraki adım

Diş hekiminiz muayenede durumunuzu değerlendirir ve size uygun seçenekleri anlatır. Randevu talep edebilirsiniz.

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; diş hekimi muayenesinin yerini tutmaz.